الشيخ محمد علي الگرامي القمي
70
مذهب تشيع، آينده تاريخ بشريت (فارسى)
خير . اين طور نيست . عنايت در عالم طبيعت مجراى طبيعى دارد . ارزش اين كار به اين است كه مردم خودشان آماده بشوند . يعنى بعد از ديدن انواع و اقسام حكومتها و يأس از همهء مدعيان عدالت ، چشم به ايشان بدوزند . خداوند كه نمىخواهد معجزه كند . اگر بنا بر معجزه باشد ، شكل قضايا خيلى فرق مىكند مردم بايد بفهمند و آن چنان انتظار ظهور بكشند كه عاشق به انتظار معشوق مىنشيند ، و الّا انقلاب نخواهد بود فقط يك قدرت نمايى از سوى خداوند است . موعود : در دو قرن و نيمى كه امامت شيعه در ميان مردم حضور داشت ، نحوهء ارتباط مردم با ايشان و چگونگى حضور امام در جامعه خيلى متفاوت بود يعنى ارتباط به تدريج كم و كمتر مىشود . تا آنجا كه مسعودى نقل مىكند : حضرت هادى عليه السلام حتى با خواص يارانشان از وراى حجاب سخن مىگفتند . آيا اين بدان معناست كه هر چه جلوتر مى آييم سزاوارى مردم براى درك حضور و ملاقات با امام زمان خود كمتر مىشده است ؟ - تاريخ ما از اين جهت فراز و نشيبهاى شگفت انگيزى دارد . مثلا در سالهايى كه حضرت زينالعابدين عليه السلام امام بودند . شمار شيعيان و پيروان آن حضرت خيلى اندك بود . به طورى كه مىتوان آنها را شمرد . به همين خاطر امام سعى مىفرمودند